Jak wcześnie starsze dzieci mogą zacząć opiekować się młodszym rodzeństwem? 

Na to pytanie nie ma jednej odpowiedzi. Według psychologów najbardziej ogólna granica to 12 lat. Jednak wiek to nie najważniejszy wyznacznik. Każda z nas na pewno zna przypadki, kiedy na przykład 9-latek jest bardziej odpowiedzialny od 13-latka. Decydujące znaczenie mają tutaj bowiem czynniki indywidualne. Aby ułatwić Ci ocenę sytuacji, przygotowałyśmy listę 5 pytań, które warto sobie zadać przed podjęciem ostatecznej decyzji. 

1. Czy starsze dziecko czuje się na to gotowe i chce to zrobić?

Psycholodzy podkreślają, że dzieci są często osadzane w rolach, na które same nie czują się jeszcze gotowe. Czasem chcą popisać się przed rówieśnikami, rodzeństwem czy nawet rodzicami. Z kolei ci ostatni nawet nie pomyślą, aby wprost o to zapytać, albo za krótko czekają na odpowiedź. Pamiętaj, aby nie wywierać na dzieciach żadnej presji – ani tej zamierzonej, ani tej niezamierzonej. Kiedy będą zestresowane całe doświadczenie z przyjemnego wyzwania zamieni się w torturę, co może skutkować unikaniem odpowiedzialności w dorosłym życiu. 

2. Czy młodsze dziecko posłucha starszego? 

Czasem jest tak, że niegotowe na takie wyzwanie jest młodsze dziecko. Sednem problemu jest w tym wypadku brak autorytetu starszego dziecka. Jeśli Twój maluch po prostu nie słucha i czuje żadnego respektu wobec swojego brata czy siostry, lepiej dobrze się zastanów zanim zostawisz ich samych w domu. Co powinnaś zrobić, jeśli nie masz pewności? Po pierwsze uważnie obserwuj relacje, jakie panują między Twoimi dziećmi. Po drugie – porozmawiaj z nimi. Zapytaj młodsze, czy na pewno rozumie, że będzie musiało słuchać się starszego. Zapytaj też, czy się na to zgadza. Jeśli to zaniedbasz, zamiast zgodnej współpracy dojdzie do awantury, płaczu, a może nawet bójki. 

3. Jak długo mnie nie będzie?

Zastosuj metodę małych kroczków. Za pierwszym razem nie zostawiaj dzieci samych na dłużej niż godzinę. Najlepiej jeśli zrobisz test i wyjdziesz na przykład do sklepu czy na pocztę na 30 min. Dopiero po kilku udanych próbach zdecyduj się na dłuższe wyjście. Pamiętaj też, aby dokładnie ustalić godzinę powrotu i się jej trzymać. To zapewni dzieciom poczucie bezpieczeństwa. Pamiętaj, aby być punktualną i nie nadużywać ich zaufania! 

4. Czy wszystkie zasady zachowania są jasne? 

Tak jak zostawiłabyś instrukcję dla opiekunki do dziecko, tak samo powinnaś zostawić ją dla swoich dzieci. Najlepiej jeśli wszystko razem omówcie, a następnie spiszecie najważniejsze zasady na kartce, którą zawiesicie w widocznym miejscu. 

5. Czy mam do kogo zwrócić się o pomoc? 

Nawet jeśli wszystkie odpowiedzi na powyższe pytania będą pozytywne, nie możesz wykluczyć, że dojdzie do sytuacji awaryjnej. Jeśli nagły powrót do domu zajmie Ci dłużej niż kilkanaście minut, poproś sąsiada, aby w razie czego szybko sprawdził, co dzieje się u Twoich dzieci. Pamiętaj, aby nigdy nie zostawić maluchów bez dostępu do telefonu. Powinny zawsze mieć możliwość zadzwonienia do Ciebie z każdym problemem.