Nazywany często „Złotem Inków” podobnie jak ziemniaki, kukurydza i fasola, stanowił podstawę w diecie Azteków, Inków i Majów, jeszcze zanim Europejczycy odkryli Amerykę.

Unikalny skład chemiczny amarantusa sprawia, że zboże to może być wartościowym składnikiem diety wegetarian, alergików, chorych na celiakię, miażdżycę, a także sportowców i rekonwalescentów.

Warto docenić jego walory odżywcze zwłaszcza, że pod względem zawartości białka czy błonnika pozostawia w tyle tradycyjne rośliny zbożowe.

Amarantus to potęga w ilości żelaza. Zawiera go 5-krotnie więcej niż szpinak czy pszenica.

 Jest niezwykle cennym źródłem białka – lepiej przyswajalnego niż z mleka czy soi, a przy tym nie zawierającego glutenu. Wyróżnia się niezwykle drobną frakcją skrobi, pięć razy łatwiejszą do strawienia od skrobi zawartej w kukurydzy.

Amarantus to również bogactwo witamin A, C i E. Witamina A wpływa na procesy widzenia, witamina C pozytywnie działa na układ odpornościowy, poprawia krążenie krwi i wykazuje działanie przeciwnowotworowe. Witamina E z kolei opóźnia procesy starzenia się skóry.

Zboże to jest bogate w witaminę K, która nie tylko dodatnio wpływa na kościec, lecz także wspiera zdrowie serca oraz w potas, który obniża ciśnienie krwi, zmniejszając tym samym ryzyko rozwoju miażdżycy.

Amarantus zawiera cenne dla organizmu aminokwasy siarkowe: metioninę, cystynę i cysteinę (dzięki nim uznano amarantus za bardzo wartościową roślinę uprawną).

Zawarta w nasionach amarantusa lizyna, rzadki i cenny aminokwas, którego nasz organizm nie potrafi samodzielnie wytwarzać, potrzebna jest do wzrostu organizmu, naprawy komórek, produkcji hormonów i przeciwciał. Substancja ta wpływa dodatnio na budowę i wygląd włosów. Spożywanie produktów z szarłatu zapobiega ich wypadaniu i zmniejsza ryzyko wystąpienia łysienia androgenowego.

Posiada też duże ilości błonnika, który przyspiesza przemiany metaboliczne i reguluje pracę jelit.

Szarłat zawiera cenny skwalen, który wspiera działanie przeciwstarzeniowe, nawilża, poprawia elastyczność i wzmacnia gęstość skóry.  Chroni też przed działaniem szkodliwych promieni ultrafioletowych. Skwalen jest doskonałym antyoksydantem i wspomaga usuwanie z organizmu szkodliwych ksenobiotyków. Jednym z ubocznych produktów syntezy skwalenu jest czynnik DHEA, powszechnie znany jako przedłużający młodość.

Nasiona amarantusa zawierają tłuszcz złożony z dużej ilości jedno- i wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, ze szczególnym uwzględnieniem kwasów GLA, które obniżają poziom cholesterolu we krwi.

Badania naukowe wykazały, że w nasionach szarłatu kryje się pewien peptyd, który potrafi łagodzić stany zapalne w organizmie i unieszkodliwiać wolne rodniki, dzięki czemu ma potężne działanie antyrakowe. Ta substancja może także złagodzić takie choroby, jak zapalenie stawów czy dna moczanowa.

Zawarte w liściach amarantusa liczne karotenoidy i witamina A w naturalny sposób są w stanie poprawić zdrowie naszych oczu. Substancje te mają działanie przeciwutleniające, zapobiegają zwyrodnieniom plamki żółtej i zatrzymują rozwój zaćmy. Liście amarantusa zawierają też wysokie stężenie wapnia i witaminy K. Regularne ich spożywanie, np. w formie przyprawy, obniża ryzyko wystąpienia osteoporozy i zwiększa ogólną wytrzymałość kośćca.

Szarłat można stosować w żywieniu osób z anemią, cukrzycą, chorobami układu kostnego.

Właściwości zdrowotne amarantusa:

  • wspomaga systemu odpornościowego poprzez korzystny wpływ na węzły chłonne i nadnercza,
  • wspomaga leczenia stanów zapalnych i alergii np. atopowego zapalenia skóry,
  • wspomaga leczenia schorzeń układu krążenia i różnego rodzaju nowotworów,
  • zmniejsza ryzyko pojawienia się chorób układu krążenia
  • usprawnia pracę przewodu pokarmowego, dzięki wysokiej zawartości frakcji błonnika,
  • spowalnia procesy starzenia,
  • przeciwdziała chorobom dietozależnym
  • przynosi ulgę oczom
  • zmniejsza poziom cholesterolu we krwi i tym samym zapobiega chorobom serca oraz rozwojowi miażdżycy

W Polsce amarantus można kupić w postaci mąki surowej lub prażonej, nasion oraz preparatu ekspandowanego. Do spożycia mogą być przeznaczone również liście szarłatu, które można porównać do szpinaku, aczkolwiek tylko pod względem smaku, ponieważ odżywczo przewyższają go choćby trzykrotnie wyższą zawartością witaminy C.

Amarantus przede wszystkim wykorzystywany jest w kuchni. Idealnie nadaje się do wypieków, wyrobu makaronów czy produkcji pieczywa.  Ziarna amarantusa są wykorzystywane jako dodatek m.in. do deserów, sałatek i surówek. Nasiona amarantusa dość często są składnikami różnych dań duszonych, zapiekanych oraz gotowanych. Wykorzystuje się je również jako dodatek do jogurtów oraz płatków śniadaniowych.

Amarantus jest również stosowany do produkcji kosmetyków. Krem z dodatkiem oleju z nasion amarantusa może być stosowany zewnętrznie w celach profilaktycznych i leczniczych. Opóźnia zewnętrzne efekty starzenia, pomaga w alergiach, suchości skóry, łojotoku i łuszczeniu. Pomaga również w przypadku reakcji alergicznych.

Olejek z amarantusa jest często stosowany w salonach piękności. Jego działanie wykorzystuje się podczas masażu ciała lub zabiegów regeneracyjnych. Odprężenie po całym dniu może przynieść kąpiel z dodatkiem tej rośliny.

Uwaga!

Amarantus zawiera pewne substancje antyżywieniowe – takie, które utrudniają przyswajanie witamin i minerałów. Są to inhibitory trypsyny, fityniany i saponiny, które na szczęście rozkładają się podczas pieczenia, gotowania i suszenia. Aminokwasem ograniczającym wartość pokarmową białka szarłatu jest leucyna, która występuje w nadmiarze w stosunku do innych białek. Dlatego, żeby uzyskać zrównoważoną pulę aminokwasów dla chociażby chleba, najlepiej połączyć mąkę amarantusową z mąką z innych, tradycyjnych roślin zbożowych.