Atopia u dzieci

o udręka, której doświadcza już niemal 20 proc. najmłodszej części populacji. Chorobę często się kojarzy ze skazą białkową, bo to właśnie uczulenie na mleko krowie jest najczęstszą przyczyną zmian atopowych. AZS może również wystąpić jako reakcja na pyłki, pleśnie, roztocza, a nawet zanieczyszczenie powietrza czy częste stosowanie detergentów. AZS objawia się swędzącą wysypką – czerwonymi krostkami zlewającymi się w plamy – lub rumieńcami na buzi dziecka (nazywanymi często „lakierowanymi policzkami”). Mogą także pojawić się ciemieniucha lub wysypka z pęcherzykami, w których gromadzi się wydzielina. U starszych dzieci AZS przyjmuje postać liszajów umiejscowionych w zgięciach kończyn, wokół szyi oraz na twarzy. Skóra dziecka jest wówczas
szorstka, sucha, niekiedy zaczerwieniona i się łuszczy. Swędzenie jest tak silne, że nie pozwala zasnąć.

Jak rozpoznać atopię?

Aby rozpoznać atopię, doświadczonemu lekarzowi wystarczy rzut oka na skórę dziecka. Z badań chorobę potwierdzają:

  • testy z krwi – o alergii świadczy już podwyższone stężenie całkowite przeciwciał IgE. Aby się dowiedzieć, co dokładnie uczula malca, trzeba zbadać tzw. swoiste IgE, czyli przeciwciała wytworzone przez organizm przeciwko konkretnym alergenom, np. białku mleka krowiego. Takie badania robi się już małym niemowlętom
  • testy skórne – na przedramiona malca nanosi się kropelki roztworów różnych alergenów i leciutko nakłuwa naskórek. Wynik odczytuje się już po 15–20 minutach (wokół próbki alergenu, który uczula dziecko, powstają rumień i niewielki bąbel). Takie badania wykonuje się raczej u starszych malców – po trzecim roku życia. Nie ma przeciwwskazań do robienia ich u niemowląt, ale trudno maluszkom w spokoju czekać na odczytanie wyniku – ścierają kropelki alergenów. Badanie odbywa się w poradniach alergologicznych pod okiem alergologa.

Jak  łagodzić objawy atopowego zapalenia skóry?

Walka z atopią nie jest prosta i często trwa lata. Jak wtedy postępować? Należy:

  • unikać substancji uczulających. To oznacza dietę eliminacyjną (np. wykluczenie białka mleka krowiego) czy rezygnację ze stosowania podejrzanych detergentów;
  • unikać pomieszczeń, w których pali się papierosy (ich dym może podrażniać skórę);
  • zrezygnować z wełnianych ubrań (mogą ranić skórę);
  • chorzy na atopowe zapalenie skóry powinni uważać na miejsca zakurzone i brudne, bo może dojść do infekcji;
  • regularnie myć dziecko, ponieważ np. spocona skóra wzmaga uczucie swędzenia;
  • zrezygnować z kąpania dziecka w wannie – długi kontakt z wodą dodatkowo wysusza podrażnioną skórę. Ulgę przynosi wprawdzie kąpiel w wodzie, lecz w słonej, morskiej, a także np. ze słoną wodą z Morza Martwego;
  • zamiast mydła, które ma odczyn zasadowy i wysusza skórę, lepiej używać syndetów – płynów do mycia o neutralnym lub kwaśnym pH;
  • ubranie i pościel dziecka najlepiej prać w płatkach mydła lub specjalnych proszkach;
  • zmienioną chorobowo skórę nawilżać oraz natłuszczać, by złagodzić swędzenie i zapobiec powikłaniom po rozdrapanych zmianach (np. nadkażeniu grzybami albo bakteriami).