Dlaczego Wielkanoc jest świętem ruchomym? Jak obliczyć, kiedy w danym roku będą święta? Podpowiadamy!

Wielkanoc – dlaczego święto jest ruchome?

Różnica w dacie świąt Wielkanocnych wynika z tradycyjnej „dacie“ śmierci Jezusa, która jest podana w Biblii. Otóż było to w piątek, trzy dni przed żydowskim świętem Paschy. Dzień ten zaznaczamy w kalendarzu jako Wielki Piątek. Różnica z daty wynika właśnie przez święto Paschy, które obchodzono w trakcie „pierwszej wiosennej pełni Księżyca“. To właśnie z przełożenia dat z żydowskiego kalendarza na astronomiczny księżycowy wzięły się ruchome daty, w których obchodzimy Wielkanoc.

Zapis, że Wielkanoc będzie obchodzona w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni Księżyca ustalił sobór nicejski  w 325 r. n.e. Ruchomość tego święta związana jest z zapisem w Ewangelii św. Jana, według którego Jezus został ukrzyżowany w przeddzień Paschy. Święto to w kalendarzu hebrajski ustalone jest na 14 nisan, czyli 14 dnia pierwszego wiosennego miesiąca. Wyliczenia astronomiczne wykazały, że w roku ukrzyżowania Chrystusa 14 nisan przypadło w piątek, 7 kwietnia.

W Kościele Zachodnim Katolickim Wielkanoc przypada w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni Księżyca przypadającej po 21 marca. Oznacza to, że Niedziela Wielkanocna może wypaść najwcześniej 22 marca, a najpóźniej – 25 kwietnia. Daty pełni Księżyca zostały wyznaczone i zapisane w tabelach w czasie soboru nicejskiego w 325 roku.

W ciągu długiej historii Kościoła próbowano ustalić stałą datę Wielkanocy. W 1913 roku przymierzał się tego papież Pius X. Większość biskupów była nawet do tego pomysłu przychylnie nastawiona, ale oprotestowała ten pomysł  Kongregacja Rytów (Kongregacja ds. Obrzędów) twierdząc, że wprowadzenia stałej daty Wielkanocy grozi "naturalizacją wielkiego wydarzenia, jakim było zmartwychwstanie Chrystusa".

Wielkanoc – jak obliczyć kiedy wypada?

Sposób jak obliczyć datę Wielkanocy według kalendarza gregoriańskiego (który obowiązuje w świecie zachodnim od 1583 roku), opracowało wielu naukowców,  m.in. niemiecki matematyk C. F. Gauss. Obliczanie daty Wielkanocy może być świetnym pretekstem do rozmów z dziećmi o tym święcie, o obrządku kościelnych, zwyczajach obchodzonych w Polsce. To nie jest trudne – spróbujcie!  

Do wyliczeń potrzebne są nam dwie liczby A i B, wyznaczone przez sobór nicejski. W latach 1900 - 2099 mają one stałe wartości, odpowiednio A = 24,  B= 5

Zobacz również:

A teraz wystarczy 6 kroków:

Krok 1. Rok 2021 dzielimy przez 19 i zapisujemy resztę a, czyli 2021:19= 106, reszta a=7

Krok 2. Rok 2021 dzielimy przez 4 i zapisujemy resztę b, czyli 2021:4= 505 reszta b=1

Krok 3. Rok 2021 dzielimy przez 7 i zapisujemy resztę c, czyli 2021:7= 288 reszta c=5

Krok 4. Resztę a mnożymy przez 19, dodajemy liczbę A, sumę dzielimy przez 30 i zapisujemy resztę d, czyli (7x19) + 24 =133+24=157, 157:30=5 reszta d=7

Krok 5. Dodajemy iloczyny 2b + 4c + 6d + liczba B=5 czyli (2x1) + (4x5) + (6x7) + 5 = 2 + 20 + 42 + 5 = 69; Uzyskaną sumę dzielimy przez 7 i zapisujemy resztę e, czyli 69:7=9, reszta e= 6.

Krok 6. Sumę reszt e + d dodajemy do 22 marca. 

W tym roku d+e = 7 + 6 = 13, więc Wielkanoc wypada 4 kwietnia.

Zaś w przyszłym roku Wielkanoc wypadnie 17 kwietnia.

Policz sama. To łatwe!

Sprawdź też: