Jak rozpoznać cukrzycę?

Najczęstsza postać choroby, cukrzyca typu 2, jest ściśle związana z otyłością. Nadmiar tkanki tłuszczowej, zwłaszcza wokół talii, to główny, choć nie jedyny objaw „przesłodzonej” krwi. Spada libido, a cykle miesiączkowe stają się nieregularne. Zaniepokoić powinny też częste infekcje intymne, ciągłe zmęczenie i senność. Mogą pojawić się zaparcia, swędzenie i suchość skóry. Utrzymujący się wysoki poziom cukru we krwi może też powodować kłopoty ze wzrokiem. Przy tego typu dolegliwościach warto poprosić lekarza o skierowanie na badanie krwi, zwłaszcza gdy chorował ktoś w rodzinie. Skłonności do cukrzycy są bowiem dziedziczne.

TEGO LEPIEJ NIE JEŚĆ

Kiedy pojawia się problem z podwyższonym poziomem cukru, warto ograniczyć lub całkowicie wyeliminować z diety niektóre produkty.
✔ CUKIER
Zrezygnuj ze słodyczy, słodzonych przetworów owocowych i napojów czy miodu.
✔ ALKOHOL
Unikaj przede wszystkim wysokoprocentowych i słodkich drinków.
✔ POTRAWY Z ZIEMNIAKÓW
Szkodzą zwłaszcza smażone, np. frytki, oraz z dodatkiem mąki, czyli placki, kopytka, kluski śląskie, pyzy.

JEDZENIE NA INDEKSIE

Każdy produkt ma indeks glikemiczny (IG). Dzięki niemu wiemy, jak potrawa wpływa na stężenie glukozy we krwi. Ta wiedza przydaje się nie tylko chorym na cukrzycę, ale też osobom z nadwagą. Zjedzenie produktu o wysokim indeksie (wyższym lub równym 70) doprowadza do gwałtownego wzrostu stężenia glukozy, powoduje wyrzut insuliny, która przyczynia się do powstawania tkanki tłuszczowej. Lepiej wybierać produkty o niskim IG.

Niski indeks glikemiczny

  • Jogurt naturalny 15
  • Cukinia, czarna porzeczka 15
  • Fasolka szparagowa 15
  • Migdały 15
  • Maliny, jeżyny 20
  • Brzoskwinie 29
  • Chleb pumpernikiel 40

Wysoki indeks glikemiczny

  • Piwo 110
  • Ziemniaki smażone 95
  • Biały chleb 90
  • Popcorn 85
  • Płatki kukurydziane 85
  • Marchew gotowana i bób 80
  • Arbuz 75

Cukier ostro w dół

Aby obniżyć stężenie glukozy do bezpiecznego poziomu, zwykle wystarczą proste zmiany w codziennych zwyczajach.

JEDZ WARZYWA
Dietetycy zalecają, by codziennie zjadać ich co najmniej pół kilograma, na surowo, gotowanych na parze i w postaci soków. Surowe są najbogatszym źródłem błonnika. Wydłuża on czas trawienia cukru i sprawia, że jego poziom podnosi się powoli. Najlepsze są warzywa liściaste, ciemnozielone, szparagi, kalafi or i pomidory. Można jeść je też między posiłkami. Poziom cukru obniża również cebula, rzeżucha i przyprawy, np. goździk, kozieradka i cynamon. Lepiej zaś nie jeść za często bardzo słodkich owoców, np. bananów. Lepsze są jabłka i kiwi. Najwyżej jedna-dwie porcje dziennie.

NIE REZYGNUJ ZE ŚNIADAŃ
Bo wtedy w organizmie wydziela się duża ilość kortyzolu. To jeden z hormonów stresu, który w nadmiarze sprzyja tyciu w okolicach brzucha. Poziom kortyzolu zmienia się w ciągu doby, a najwyższe stężenie osiąga rano. Do jego obniżenia wystarczy lekki posiłek. Udowodniono, że osoby, które unikają śniadań, częściej cierpią na otyłość brzuszną.

ĆWICZ CODZIENNIE
Ruch działa podobnie do insuliny. Zwiększa zużycie cukru przez mięśnie, co prowadzi do spadku jego poziomu we krwi. Już pół godziny umiarkowanego wysiłku dziennie w połączeniu ze schudnięciem o 5-10 proc. wystarcza, by ryzyko cukrzycy spadło nawet o połowę. Najskuteczniejsza w obniżaniu poziomu cukru jest tzw. aktywność aerobowa, czyli szybki marsz, spokojny jogging, jazda na rowerze, taniec i nordic walking.

RZUĆ PALENIE
To sposób na uniknięcie chorób serca, które są bardzo częstymi powikłaniami cukrzycy.

WALCZ ZE STRESEM
Codzienne ćwiczenia oddechowe dotleniają organizm i rozluźniają mięśnie. Dziesięć minut spokojnych wdechów i wydechów przy otwartym oknie i relaksującej muzyce działa terapeutycznie. Warto również wypróbować jogę. Doskonale wzmacnia mięśnie, nawet te położone głębiej, rzadko używane.

SPRAWDŹ SWOJE WYNIKI

  • ˜Mniej niż 99 mg/dl na czczo

To prawidłowe stężenie glukozy we krwi.

  • ˜Między 100 mg/dl a 125 mg/dl na czczo

To tzw. stan przedcukrzycowy, który może się przekształcić w chorobę. Konieczne są zmiany w diecie i ruch.

  • ˜126 mg/dl i powyżej na czczo

Taki wynik oznacza już cukrzycę, która wymaga leczenia.

Tekst Renata Ciemięga, konsultacja lek. Małgorzata Forysiak, internista

Tę i wiele innych porad znajdziecie w specjalnym wydaniu magazynu DOBRE RADY - 1000 NAJLEPSZYCH PORAD JAK ZDROWO ŻYĆ.
W sprzedaży od 29 marca 2018.